Gặp TS Lê Đức Tùng, nhà khoa học trẻ của Trường ĐHBK Hà Nội giành giải thưởng Quả cầu vàng năm 2016 tại phòng thí nghiệm của Bộ môn Hệ thống điện nơi anh đang công tác, hình ảnh người giảng viên trẻ đang hướng dẫn các bạn sinh viên triển khai một đề tài nghiên cứu đã để lại trong tôi hình ảnh đẹp về sự tận tâm và hành trình “truyền lửa” tình yêu khoa học đến thế hệ trẻ. Khi được biết tôi có ý định giới thiệu anh là nhân vật cho Đặc san Bách khoa Hà Nội anh cười xòa, xua tay: Hành trình còn gian nan lắm!
Làm tốt hai nhiệm vụ giảng dạy và nghiên cứu
Giảng viên, cựu sinh viên K47 ngành Điện, TS Lê Đức Tùng vừa làm công việc giảng dạy, vừa làm công tác nghiên cứu, anh cho biết: “Làm khoa học không phải là việc gì to tát, nó có thể được bắt đầu từ những hiện tượng rất thông thường trong cuộc sống nếu chúng ta để ý và nó thật sự có ý nghĩa”.
Trong bối cảnh giao lưu và hội nhập, cuộc cách mạng 4.0 đang gõ cửa từng quốc gia, chỉ có cải tiến khoa học công nghệ mới đáp ứng được nhu cầu phát triển. Các nhà nghiên cứu, những người làm công tác khoa học, nhất là giảng viên tại các trường đại học phải là lực lượng nòng cốt trong việc nghiên cứu và ứng dụng các kết quả nghiên cứu đó vào giảng dạy và đưa nó vào đời sống xã hội. 
Cùng với sự phát triển không ngừng của giáo dục đại học thế giới, mỗi trường phải tự làm mới mình, muốn không bị lạc hậu, đảm bảo và nâng cao chất lượng đào tạo thì hoạt động nghiên cứu khoa học là nòng cốt.... Để làm được điều đó mỗi nhà giáo phải thực hiện cùng lúc hai nhiệm vụ là giảng dạy và nghiên cứu khoa học, đồng thời phải là người “truyền lửa” tình yêu khoa học đến với thế hệ trẻ đặc biệt là sinh viên các ngành kỹ thuật, với mục tiêu lâu dài “mỗi trường học là một viện nghiên cứu”.

TS. Lê Đức Tùng - Bí thư Đoàn trường ĐHBK Hà Nội khóa 34

Ở môi trường đại học, nghiên cứu khoa học và giảng dạy là hai vế song hành, hai hoạt động này hỗ trợ cho nhau. Thuận lợi của hoạt động nghiên cứu khoa học ở môi trường này là môi trường học thuật chuyên nghiệp với các nhà khoa học ở nhiều lĩnh vực, mỗi nhà khoa học là một giảng viên nên phải thường xuyên làm mới kiến thức, tiếp cận với phương pháp giảng dạy tiên tiến từ đó có thể đẩy mạnh hoạt động nghiên cứu. Cùng với những thuận lợi đó, nhiệm vụ này còn gặp một số khó khăn như giờ dạy nhiều, lại phải đảm nhận một số hoạt động khác nên thời gian dành cho việc nghiên cứu bị hạn chế. “Để vượt qua những khó khăn này, ngoài tình yêu với khoa học thì đam mê là điều kiện tiên quyết. Phải xác định rằng làm khoa học là sự đam mê, là cống hiến, chứ làm khoa học mà đặt lợi ích lên trên thì chắc chắn không làm được” – TS Lê Đức Tùng chia sẻ.
Với vai trò là nhà giáo – nhà khoa học, bên cạnh việc phải hoàn thành hai nhiệm vụ giảng dạy và nghiên cứu, một vai trò nữa rất quan trọng đó là làm thế nào để khuyến khích, và truyền tình yêu khoa học tới sinh viên.“Đối với sinh viên các ngành kỹ thuật, nghiên cứu khoa học là yếu tố rất quan trọng. Nếu kiến thức lý thuyết là nền tảng thì nghiên cứu chính là quá trình biến những kiến thức đó thành sản phẩm tri thức mới. Bởi vậy, việc ươm mầm tình yêu nghiên cứu với sinh viên là hành trình nhiều gian nan”.
Hành trình còn lắm gian nan!
Theo TS Lê Đức Tùng: “Nghiên cứu khoa học trong sinh viên không đòi hỏi kết quả phải cao siêu, có tầm vóc… Mục tiêu chính của nghiên cứu khoa học ở bậc đại học là trang bị cho sinh viên các kiến thức, kỹ năng nghiên cứu khoa học độc lập để hỗ trợ cho hoạt động học tập và chuẩn bị cho các dự án thật sau khi tốt nghiệp. Các bạn sinh viên không nhất thiết phải tham gia vào một Lab nghiên cứu hay xây dựng được những đề tài, công trình lớn mà đơn giản là có thể tự làm ra sản phẩm từ những kiến thức được học hay hoàn thiện một ý tưởng của riêng mình, đó cũng là nghiên cứu khoa học”. 
“Là người trực tiếp đứng trên bục giảng, truyền tải kiến thức đến các em sinh viên. Cá nhân tôi cho rằng, mỗi người Thầy chính là những người “truyền lửa” đam mê nghiên cứu đến với các em. Hãy gần gũi, chủ động chia sẻ, định hướng, khuyến khích các em thực hiện những đề tài đơn giản nhất. Đồng thời động viên các em dám thất bại và vượt qua để qua đó trưởng thành. So với lứa sinh viên chúng tôi ngày ấy, các bạn trẻ ngày nay rất giỏi. Các em chủ động, năng động, sáng tạo. Là người thầy, mình luôn cố gắng khuyến khích các em theo đuổi đam mê. Quan trọng là xác định được hướng đi cho các em, nếu không thì các em sẽ mãi loay hoay và mất thời gian”.
Bản thân là một thầy giáo trẻ, thường xuyên gần gũi và hướng dẫn sinh viên các khóa, TS Tùng cho rằng: “Bên cạnh các bạn sinh viên chủ động tìm đến với nghiên cứu, còn có có rất nhiều sinh viên đang hiểu sai về nghiên cứu khoa học, các em cho rằng nghiên cứu khoa học là một thứ gì đó rất to tát và xa vời. Để định hướng lại những suy nghĩ đó, tôi thường xuyên chia sẻ, định hướng, động viên, mỗi đề tài khoa học giao cho sinh viên thực hiện tôi đều theo dõi rất sát tiến độ thực hiện, không những về chuyên môn mà còn về đạo đức của người làm khoa học, siêng năng, cần mẫn, sáng tạo, có tinh thần hợp tác, luôn trung thực với chính mình trong nghiên cứu. Và hành trình đó thì còn rất dài và lắm gian nan!”.                                                              

                                                                             Sáng Nguyễn
Trung tâm TT&QHCC

Từ khóa: Giảng viên trẻ BKHN Người Bách Khoa TS Lê Đức Tùng